آرامگاه مولانا حسین کاشفی

مولانا کمال الدین حسین کاشفی متوفی در سال نهصد و ده قمری از فضلای نامی آخر عهد سلاطین تیموری است و با سلطان حسین میرزا بایقرا و امیر علیشیر نوایی معاصر بوده و با این که اهل سبزوار است در هرات زندگی می کرده و در اواخر عمر به سبزوار برگشته و در آنجا فوت کرده است.

کاشفی در هرات به وعظ می پرداخته و در حدیث و تفسیر و کلام دست داشته و در نثر فارسی هنرمندی با کمال است و کلیله و دمنه را با عبارتی ساده تر به نام انوار سهیلی نوشته و صحیفه شاهی یا مخزن الانشاء، لب لباب مثنوی مولانا جلال الدین محمد بلخی که انتخابی از اشعار مثنوی است و کتاب روضه الشهدا در شهادت انبیاء و ائمه اطهار و اولیاء از دیگر آثار اوست. همچنین تفسیر حسینی، کتاب اخلاق محسنی و اسرار قاسمی، رشحات عین الحیوه و لطائف الطوایف نیز از جمله تالیفات مولانا کاشفی می باشد.

انجمن آثار ملی ایران در حدود سال ۱۳۵۳ شمسی در حاشیه خیابان نظام الملک یا شهدای امروزی در مساحت یک هزار متر در محل مدفن مولانا کاشفی،بنای یادبود و در اطراف آن فضای سبزی را بر پا نموده است. این بنا ساختمانی آجری و با تزیینات کاشیکاری و سنگ می باشد و با شماره ۳۵۱۶ به ثبت آثار ملی ایران رسیده است.